Ophrys ferrum - equinum

Λαύριο 14-03-2014

Κλικ στην φωτογραφία για μεγέθυνση

Centaurea laureotica

Κλικ στην φωτογραφία για μεγέθυνση

Η Κενταύρια η λαυρεωτική (Centaurea laureotica Heldr. ex Halácsy 1898) είναι ενδημική της Αττικής, της Εύβοιας και με αμφιβολία της Πελοποννήσου.
Ψηλό φυτό με όρθιους έντονα διακλαδισμένους βλαστούς τριχωτούς βλαστούς.
Βιότοπος: πετρώδεις και χαλικώδεις θέσεις, παρυφές δρόμων, διάκενα πευκοδασών.
Άνθη: κίτρινα-κρεμ, ρόδινα.
Άνθιση: μέσα Μαΐου - Ιούνιος.
Εξάπλωση στην Αττική: στην Λαυρεωτική, απ’ όπου και περιγράφτηκε το 1898.

Ετυμολογία:
Centaurea > Centaurus > Κένταυρος (ο Κένταυρος Χείρων ήταν γιατρός και δάσκαλος του Ασκληπιού).
laureotica > Λαυρεωτική.

Matthiola fruticulosa

Η Ματθιόλα η πολύβλαστη [Matthiola fruticulosa (L.) Maire 1932 subsp. fruticulosa] είναι μεσογειακό φυτό, με εξάπλωση στην χώρα μας σε Στερεά Ελλάδα και Πελοπόννησο.
Πολυετές φυτό, ύωους μέχρι 50 εκ., με ξυλώδη βάση.Φύλλα γραμμοειδή, γλαυκά με διακλαδισμένο τρίχωμα.
Βιότοπος: ξηρά λιβάδια, πετρώδεις θέσεις, φρύγανα.
Άνθη με πέταλα πρασινοκίτρινα ή μοβ-ιώδη 20-25 χιλ.
Ανθίζει από τον Μάρτιο.

Ετυμολογία:
Matthiola > γένος αφιερωμένο στον Pierandrea Mattioli (Matthiolus  † 1577) Ιταλό γιατρό.
fruticulosus, a, um > υποκοριστικό του fruticosus πολύβλαστος, θαμνώδης = πολύβλαστος.

Allium sp.

Λαυρεωτική 28/05/2013

Limonium narbonense

Λαυρεωτική 05/12/2008

Vicia villosa subsp. microphylla

Λαύριο 26/02/2008

Η Vicia villosa subsp. microphylla (d Urv.) P. W. Ball 1968 είναι ευρωμεσογειακό φυτό με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα, εκτός Β. Πίνδου.
Ετήσιο ή διετές φυτό.
Φύλλα σε 4-10 σε ζεύγη. Φυλλάρθα επιμήκη-λοφχοειδή, με μικρότερους ποδίσκυς
Βιότοπος: βραχωδεις θαμνώδεις πλαγιές, βοσκότοποι, διάκενα κωνοφόρων δασών, παράκτιες θέσεις, σε υψόμετρα 0-1300 μ.
Στεφάνη 12-22 mm., συνήθως μπλε-μοβ. Καρπός επιμήκης λείος χέδρωπας, με 2-6 σπέρματα.
Ανθίζει Απρίλιο - Ιούνιο.
 
Ετυμολογία:
Vicia > vicia (λατιν. Πλίνιος, Βιργίλιος) κύαμος, κουκί = βίκος
villósus, a, um > víllus ή véllus, μαλλί = μαλλιαρή, τριχωτή, χνουδωτή.
microphýllus, a, um  > μικρός + φύλλα = μικρόφυλλη.

Τουρκοβούνια 20/03/2007

Trifolium stellatum

Λαυρεωτική 30/03/2008

Το Τριφύλλι το αστερωτό (Trifolium stellatum, L. 1753) είναι μεσογειακό φυτό με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα.
Φυτό μονοετές, τριχωτό με φυλλάρια αντικαρδιοειδή και σχεδόν λευκά παράφυλλα με νεύρα και περιθώρια χλοοπράσινα. Ανθοφόρα κεφάλια, σφαιρικά σε μακριούς ποδίσκους και άνθη λευκά με κίτρινη ή ρόδινη χροιά. Κάλυκες τριχωτοί, κόκκινοι στην ωρίμανση με χαρακτηριστικά αστεροειδές σχήμα. Σε αγρούς, πετρώδεις τοποθεσίες, φρύγανα.
Ετυμολογία:
Trifolium > tres (λατιν.) τρις + folium (λατιν.) φύλλο = Τριφύλλι
 stellatus, a, um >  stella (λατιν.), αστέρι. Ονομάστηκε stellatum (αστερωτό) από την μορφή του κάλυλα που έχει σχήμα στυλιζαρισμένου αστεριού

Centaurea orphanidea

Λαύριο 28/05/2013

H Κενταύρια του Ορφανίδη (Centaurea orphanidea Heldr. & Sart. ex Boiss. 1856) είναι ενδημική της Στερεάς Ελλάδας και της Εύβοιας. Περιγράφτηκε το 1856 από την Αττική.
Έχει ενδιαφέρον ότι έχει συλλεγεί από κατοικημένες σήμερα περιοχές, το Ηράκλειο (1886 Χελδράιχ), τις Κουκουβάουνες-Μεταμόρφωση (Τούντας) και τα χαμηλά του Υμηττού κοντά στο Παγκράτι (1932 K. H. Rechinger).
Διετής πόα, με βλαστούς 20-30 εκατοστά, με έντονη διακλάδωση. Φύλλα γκρι, χνουδωτά, τα κατώτερα πτεροσχιδή.
Άνθη πορφυρά.
Βιότοπος: παρυφές δρόμων, πετρώδεις θέσεις, σε χαμηλά υψόμετρα.
Άνθιση: Απρίλιος - Ιούνιος.
Εξάπλωση στην Αττική: Πάρνηθα, Πεντέλη, Γεράνεια, Πατέρας, Πάστρα, Μερέντα, Δήλεσι, Μεσόγεια.

Ετυμολογία:
Centaurea > > Centaurus > Κένταυρος (ο Κένταυρος Χείρων ήταν γιατρός και δάσκαλος του Ασκληπιού).
orphanidea > > προς τιμήν του βοτανικού Θεόδωρου Ορφανίδη (Σμύρνη 1817 - Αθήνα 1886), καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Centaurea spinosa

Λαύριο 28/05/2013

Η Κενταύρια η ακανθώδης (Centaurea spinosa L. 1753) είναι φυτό της Ανατολικής Μεσογείου. Στην Ελλάδα εξαπλώνεται στην νότια χώρα και το Αιγαίο.
Είναι μια από τις πιο εντυπωσιακές κενταύριες. Φυτό πολύκλαδο, έντονα ακανθώδες.
Βιότοπος: παραθαλάσσιες θέσεις, φρύγανα.
Ανθικά κεφάλια μονήρη με ανθίδια λευκά-ροζ με ιώδεις αποχρώσεις στα άκρα. Υπάνθιο με διάμετρο μικρότερη από 1εκ. και βράκτια μικρά, βλεφαριδωτά.
Δημιουργεί μεγάλους, όμορφους, ημισφαιρικούς θάμνους, συνήθως κοντά στη θάλασσα.
Άνθιση καλοκαιρινή.

Ετυμολογία:
Centaurea > Centaurus > Κένταυρος (ο Κένταυρος Χείρων ήταν γιατρός και δάσκαλος του Ασκληπιού)
spinosus, -a, um > spina, άκανθα, αγκάθι =  ακανθώδης.

Ephedra foeminea

Λαυρεωτική 03-01-2009

Υμηττός 21-02-2010

Serapias bergonii

Λαυρεωτική 30-03-2008

Η Σεραπιάς του Μπεργκόν (Serapias bergonii, E. G. Camus 1908) είναι ορχιδέα της Ανατολικής Μεσογείου. Περιγράφτηκε το 1908 από την Κέρκυρα.
Έχει ευρεία εξάπλωση σ' όλη την Ελλάδα, με έμφαση στις νότιες, νησιωτικές και δυτικές περιοχές της χώρα. Φύεται σε λιβάδια, διάκενα δασών, θαμνώνες και φρύγανα. Όπως όλες οι Σεραπιάδες, τα πέταλα και τα σέπαλα των ανθέων της σχηματίζουν ένα είδος θόλου, στον οποίο βρίσκουν καταφύγιο τα έντομα κι έτσι επικονιάζουν τα φυτά. Ανθίζει από τον Απρίλιο.
Ετυμολογία:
Serapias > Σεραπιάς, ορχιδέα που ονοματίζει ο Διοσκουρίδης > Σέραπις (και Σάραπις) ελληνοαιγυπτιακός θεός της Ελληνιστικής Εποχής.
bergonii > προς τιμήν του Γάλλου βοτανικού και φωτογράφου Louis-Jacques-Paul Bergon (1863-1912).

Delphinium peregrinum

Λαύριο 28-05-2013

Το Delphinium peregrinum, L. 1753, είναι φυτό της Μεσογείου και της ΝΔ Ασίας, με ευρεία εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Ετήσιο φυτό με όρθιο διακλαδιζόμενο χνουδωτό  βλαστό, με ύψος έως 1 μέτρο. Είναι τοξικό φυτό, εξαιτίας των αλκαλοειδών που περιέχει
Φύλλα παλαμοσχιδή και πτεροσχιδή με στενούς λοβούς, τα ανώτερα γραμμοειδή. 
Βιότοπος: μεσογειακοί θαμνώνες - γκαρίγκ, φρύγανα, πευκοδάση και διάκενα δασών, ξηρά λιβάδια, πετρώδεις ακτές, σε υψόμετρα 0-900 (-1700) μ.α.
Τα ζυγόμορφα, έμμισχα, χνουδωτά άνθη σχηματίζουν αραιούς βότρεις, κυανού-βιολετί χρώματος. Από τα 5 πέταλα της στεφάνης το επάνω φέρει μακρύ ιώδες πλήκτρο, που μοιάζει με σωλήνα και είναι στραμμένο προς τα πάνω. Τα ανώτερα πέταλα φέρουν πλευρικά πτερύγια.
Ανθίζει από τα μέσα Μαΐου μέχρι τον Αύγουστο.

Ετυμολογία:
Delphinium > δελφίνιον, φυτό που αναφέρει ο Διοσκουρίδης > δελφίν ==> αναφορά στο άνθος με το μακρύ πλήκτρο που μοιάζει με δελφίνι = Δελφίνιον.
peregrinus, a, um > ξένος, εξωτικός ==> με την έννοια της περιπλάνησης, κάτι που είναι εδώ κι εκεί = περιπλανώμενο.

Anchusa undulata subsp. hybrida

Λαυρεωτική 14-03-2008

Η άγχουσα η κυματιστή υποείδος η υβιδική [Anchusa undulata subsp. hybrida [(Ten.) Cout. 1813] είναι μεσογειακό φυτό με εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Μονοετές, τριχωτό φυτό, με φύλλα συγκετρωμένα στην βάση, μεγάλα, λογχοειδή, κυματιστά στα χείλη.
Βιότοπος: αγροί, πρανή, άκρες δρόμων.
Άνθη μέχρι 5 στις άκρες των βλαστών, μκρά, χοανοειδή, μπλε ή ρόδινα με οξυκόρυφα πέταλα.
Ανθίζει από τον Μάρτιο.

Ετυμολογία:
Anchusa > άγχουσα (φυτό που αναφέρουν οι αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς με φαρμακευτικές και καλλωπιστικές ιδιότητες).
undulata > > undula κυμάτιον, κυματάκι > unda κύμα  = κυματιστή (από τα φύλλα της).
hybrida > hibrita & ibrida (λατιν.) υβρίδιο = υβριδική.

Λαυρεωτική 14-03-2008

Erodium gruinum

Λαύριο  27-03-2009

Ο Ερωδιός ο γερανοειδής [Erodium gruinum (L.) L'Her 1789] είναι φυτό της Ανατολικής Μεσογείου. Στην Ελλάδα εξαπλώνεται στην νότια και νησιωτική χώρα.
Φυτό μονοετές, τριχωτό με φύλλα τρίλοβα, οδοντωτά.
Φύεται σε πετρώδεις τοποθεσίες και ξηρά λιβάδια, σε υωόμετρα 0-600 μέτρα και στην Κρήτη έως τα 1400 μ.
Άνθη σε πολύ μακρείς ποδίσκους με πέταλα ιώδη που ωστόσο πέφτουν μερικές ώρες μετά την άνθηση.
Ανθίζει Μάρτιο - Μάιο.

Ετυμολογία:
Erodium > ερωδιός (το πτηνό) - επειδή ο καρπός θυμίζει ράμφος του πτηνού = Ερωδιός
gruinum > grus γερανός (το πτηνό) - επειδή ο καρπός θυμίζει ράμφος του πτηνού = γερανοειδής.

Cardopatium corymbosum

Λαύριο 28/05/2013

Το Cardopatium corymbosum  [(L.) Pers. 1807] είναι μεσογειακό φυτό από την Ιταλία και ανατολικότερα.

Συνώνυμο: Echinops corymbosus L.

Έχει ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα, κυρίως σε παραθαλλάσιες περιοχές.

Βιότοπος: παράκτια ενδιαιτήματα, άκρες δρόμων, ξηρά λιβάδια, αρχαιολογικοί χώροι σε υψόμετρα 0-400 μ.

Πολυετές είδος. Φύλλα ακανθώδη με αιχμηρά άκρα, της βάσης σε ρόδακα.

Άνθιση: τέλη Μαΐου - αρχές Αυγούστου.

Ετυμολογία:

Cardopatium (ή Cardopatum) < Carduus + patulum (< pateo ευρύ, εκτεταμένο) ==>  αναφορά στην γενική εμφάνιση του φυτού.

corymbosum < κόρυμβος (κορυφή) ==> επειδή τα άνθη, ανεξάρτητα από το ύψος των ποδίσκων, εμφανίζονται στο ίδιο επίπεδο.

Carduus < carduus (λατιν.) αγκάθι (ελλ. κάρδον») < ίσως από «άρδις» (αιχμή του βέλους.

Moraea sisyrinchium (Cynandiris sisyrinchium)

Λαύριο 14/03/2014

Η Moraea sisyrinchium (L.) Ker Gawl. 1804, είναι μεσογειακό φυτό, με εξάπλωση στην νότια και νησιωτική Ελλάδα.
Βιότοπος: φρύγανα, ξηρά λιβάδια, ελαιώνες, βραχώδεις πειοχές, σε υψόμετρα 0-600 (-1100) μ.
Συνώνυμο: Gynandriris sisyrinchium (L.) Parl. 1854
Πολυετές γεώφυτο.
Βλαστοί όρθιοι με 1-6 άνθη.
Φύλλα βελονοειδή, αυλακωτά με μήκος έως 50 εκ.
Άνθη γαλάζια, με διάμετρο έως 5 εκ. και μικρή διάρκεια ζωής. Τα εξωτερικά τμήματα του περιανθίου φέρουν λευκή κηλίδα με ιώδη στίγματα
Ανθίζει Φεβρουάριο - Μάιο.

Ετυμολογία:
Moraea > το 1758 ο Σκωτσέζος βοτανικός Philip Miller αφιέρωσε το όνομα του γένους Morea στον Robert More (1703-1780), Άγγλο ερασιτέχνη βοτανικό. Όμως ο Λινναίος (Linnaeus) αργότερα άλλαξε το όνομα σε Moraea, συσχετίζοντάς το με το επώνυμο του πεθερού του Johan Moraeus.
sisyrinchium  > σισυρίγχιoν, όνομα φυτού με γλυκό βολβό που αναφέρεται από τον Θεόφραστο.
Gynandriris > γυνή + ανήρ ανδρός ==> επειδή τα θηλυκά και αρσενικά αναπαραγωγικά όργανα του φυτού είναι ενωμένα.

«ἴδιον δὲ τοῦ σισυριγχίου τὸ τῆς ῥίζης αὐξάνεσθαι τὸ κάτω πρῶτον, ὃ καλοῦσι...»
Θεόφραστος

Centaurea laureotica

Λαυρεωτική 28/05/2013

Η Κενταύρια η λαυρεωτική (Centaurea laureotica Heldr. ex Halácsy 1898) είναι ενδημική της Αττικής, της Εύβοιας και με αμφιβολία της Πελοποννήσου.
Ψηλό φυτό με όρθιους έντονα διακλαδισμένους βλαστούς τριχωτούς βλαστούς.
Βιότοπος: πετρώδεις και χαλικώδεις θέσεις, παρυφές δρόμων, διάκενα πευκοδασών.
Άνθη: κίτρινα-κρεμ, ρόδινα.
Άνθιση: μέσα Μαΐου - Ιούνιος.
Εξάπλωση στην Αττική: στην Λαυρεωτική, απ’ όπου και περιγράφτηκε το 1898.

Ετυμολογία:
Centaurea > Centaurus > Κένταυρος (ο Κένταυρος Χείρων ήταν γιατρός και δάσκαλος του Ασκληπιού).
laureotica > Λαυρεωτική.

Centaurea spruneri

Λαυρεωτική 28/05/2013

Η Κενταύρια του Σπρούνερ (Centaurea spruneri Boiss. & Heldr. 1846) είναι ενδημική της Ελλάδας και της Νότιας Αλβανία. Εξαπλώνεται στην Ήπειρο, τα Ιόνια Νησιά (Κέρκυρα. Λευκάδα), την Κεντρική Ελλάδα, την
Βόρεια Πελοπόννησο, τις Κυκλάδες (Κέα, Κύθνος, Πάρος) και την Κεντρική Κρήτη.
Βιότοπος: ανοιχτές ξηρές θέσεις, σε χαμηλά και μέσα υψόμετρα.
Άνθη: μεγάλα ανθοφόρα κεφάλια με ανθίδια σε ανοιχτό ή σκούρο ροζ χρώμα. Ο κάλυκας φέρει μεγάλα αγκάθια.
Άνθιση: από τα τέλη Μαΐου.
Στην Αττική έχει συλλεγεί πολύ πρώιμα από το Λεκανοπέδιο Αθηνών (1851) και το Φάληρο (1854). Αναφέρεται και η συλλογή από την Ελευσίνα (Χελδράιχ 1888) του υποείδους Centaurea spruneri subsp. minoa, το οποίο όμως σήμερα δεν είναι αποδεκτό. 
Εξάπλωση στην Αττική: Λαυρεωτική, Μεσόγεια, Γεράνεια, Πατέρας, Κιθαιρώνας, Πάστρα.

Ετυμολογία:
Centaurea > > Centaurus > Κένταυρος (ο Κένταυρος Χείρων ήταν γιατρός και δάσκαλος του Ασκληπιού).
spruneri >  > αφιερωμένη στον Βαυαρό βοτανικού Wilhelm von Spuner (1805-1874).
 

Silene colorata

Λαύριο 14/03/2014

Η Σιληνή η χρωματιστή (Silene colorata Poir. 1789) είναι μεσογειακό φυτό, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα.
Βιότοπος: αμμώδεις περιοχές κοντά στη θάλασσα, διάκενα φρυγανότοπων, ελαιώνες, χαλικώδεις και αμμώδεις θέσεις, συχνά σε μεγάλους πληθυσμούς, σε υψόμετρα 0-700 (-1200) μ.
Αυτή η σιληνή προτιμά τις αμμώδεις παραλίες, όπου συχνά δημιουργεί όμορφα ρόδινα στρώματα. Βλαστοί έρποντες ή όρθιοι και φύλλα μικρά, λογχοειδή.
Άνθη με ποδίσκο σε αραιό στάχυ. Κάλυκας κυλινδρικός, διογκωμένος στην κορυφή με κοκκινωπές ραβδώσεις. Πέταλα ρόδινα, διαιρεμένα σε δυο βαθείς λοβούς. Συχνά θα τη δούμε και μακριά από τη θάλασσα, σε αμμώδη εδάφη..
Ανθίζει (Δεκέμβριος) Μάρτιος - αρχές Ιουνίου.

Ετυμολογία:
Silene > > Silenus (λατιν.) > Σειληνός = Σιληνή.
coloratus, a, um > coloro χρωματίζω > colorato με φωτεινά χρώματα = χρωματιστή, έγχρωμη.

Limonium sinuatum...

Λαύριο 14/03/2014

Το Limonium sinuatum (L.) Miller 1768, είναι μεσογειακό φυτό, με ευρεία εξάπλωση στην νότια και νησιωτική Ελλάδα.
Τα άνθη του διατηρούνται για μεγάλο διάστημα, γι΄αυτό και μια από τις κοινές του ονομασίες είναι «αμάραντο». Στην Κέα (Τζιά) των Κυκλάδων το ονομάζουν «προβάτσα» και μαζεύουν τα τρυφερά του φύλλα, που έχουν υπόξινη γεύση και τα μαγειρεύουν φρικασέ.Βιότοπος: αμμώδεις παραλίες, περιστασιακά κατά μήκος δρόμων και σε χαλικώδεις θέσεις, σε υψόμετρα μέχρι 450 μ.
Πολυετές φυτό με λεπτούς, διακλαδισμένους βλαστούς με γραμμοειδή πτερύγια κατά μήκος τους.
Φύλλα πτερυγωτά σε ρόδακα στην βάση.
Τα λευκά άνθη φύονται σε πυκνούς κορύμβους και έχουν εντυπωσιακό κυανοΐώδη πτυχωτό κάλυκα.
Ανθίζει (Μάρτιο) Απρίλιο - Ιούνιο.

Ετυμολογία:
Limonium > limonium (από Πλίνιο) > λειμώνιον (Διοσκουρίδης).
sinuatum >  sinuo κολπώνω, καμπυλώνω, κυρτώνω =  κολπωτό.