ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΜΠΛΟΚ

Δευτέρα 2 Μαΐου 2016

Ptilostemon chamaepeuce

Πάρνηθα 22/05/2010

Ο Πτιλοστήμων η χαμεπεύκη [Ptilostemon chamaepeuce (L.) Less. 1832] είναι φυτό της Ανατολικής Μεσογείου, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα.
Μικρός χνουδωτός θάμνος με βελοειδή φύλλα, παρόμοια με του πεύκου.
Βιότοπος: Πετρώδεις πλαγιές, σχισμές βράχων, κρημνοί.
Κεφάλια ωοειδή, με φολιδοειδή χνουδωτά βράκτια, οξύληκτα.
Ανθίδια σωληνοειδή, ρόδινα και πιο σπάνια λευκά.
Ανθίζει από τον Απρίλιο.

Ετυμολογία:
Ptilostemon > πτίλον (φτερό πούπουλο) + στήμων = Πτιλοστήμων.
chamaepeuce > χαμαί + πεύκη - επειδή τα φύλλα του μοιάζουν με του πεύκου = χαμαιπεύκη.




Κυριακή 1 Μαΐου 2016

Cistus salviifolius

Πεντέλη 10/04/2011

Ο Κίστος ο φασκομηλόφυλλος (Cistus salviifolius L. 1753) είναι μεσογειακό φυτό με εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Είναι θάμνος τριχωτός, με φύλλα μη κολλώδη, αντίθετα από τους άλλους κίστους και παρόμοια μ΄αυτά της φασκομηλιάς.
Φύεται σε φρύγανα και θαμνώνες.
Άνθη λευκά σε μακρείς ποδίσκους, με διάμετρο 5 εκ. και πολλές φορές τόσα πολλλά που σχεδόν σκεπάζουν το φυτό.
Ανθίζει από τον Μάρτιο.

Ετυμολογία:
Cistus > κίστη = κιβώτιο ή μεγάλο καλάθι ποικίλων χρήσεων (Όμηρος) και είδος κιβωτίου στο οποίο τοποθετούσαν τα αναγκαία για γραφή (Αριστοφάνης) - αναφέρεται στο σχήμα του καρπού, ο οποίος ανοίγοντας ξαφνικά, αποβάλλει τα σπέρματα = Κίστος
salvifolius, -a, um > salvia φασκόμηλο + folium φύλλο = με φύλλα σαν του φασκόμηλου, φασκομηλόφυλλος.


Παρασκευή 29 Απριλίου 2016

Ophrys helenae

Υμηττός 27/03/2014

Η Οφρύς της Ελένης (Ophrys helenae Renz, 1928) είναι ενδημική Ελλάδας και Αλβανίας. Η κύρια εξάπλωσή της είναι στην στην Βορειοδυτική Ελλάδα, με κέντρο την Ήπειρο. Περιγράφτηκε από την Κέρκυρα
Εύρωστο φυτό, με ύψος έως 40 εκατοστά. Ταξιανθία με 2-8 άνθη.
Βιότοπος: θαμνότοποι, λιβάδια και ξέφωτα δασών σε ηλιόλουστες ή ημισκιερές θέσεις, μέχρι τα 1000 μέτρα.
Άνθος: Χείλος με κερασί χρώμα και χωρίς θυρεό. Σέπαλα ανοιχτοπράσινα, συχνά με ρόδινες αποχρώσεις. Πέταλα επιμήκη με κυματοειδείς άκρες.
Άνθιση: Απρίλιος - Μάιος.
Εξάπλωση στην Αττική: Τρεις θέσεις σε Υμηττό, Πεντέλη και Μεσόγεια.

Ετυμολογία:
Ophrys > Οφρύς (φρύδι). Δεν είναι ξεκάθαρο σε ποια χαρακτηριστικά του γένους Ophrys αναφέρεται το όνομα ενώ υπάρχει και το ενδεχόμενο γλωσσικής παρερμηνείας.
helenae > αφιερωμένη από τον Renz στην μητέρα του Ελένη.

Δευτέρα 25 Απριλίου 2016

Verbascum boissieri

Πάρνηθα 29/04/2011

Το Verbascum boissieri (Boiss.) Kuntze 1891, είναι ενδημικό φυτό της Στερεάς Ελλάδας, Εύβοιας και Πελοποννήσου.
Βιότοπος: πετρώδεις άγονοι τόποι, βατώδεις εσωτερικές και ορεινές περιοχές, σε υψόμετρα 0-200 (-800) μ.
Πολυετές φυτό, με αρκετούς βλαστούς, 40-60 εκ., που έχουν διακλαδώσεις ασχιδείς πάνω, αραιά αδενώδεις.
Φύλλα λεία, εκτός παό τους μίσχους που είναι χνουδωτοί. Τα φύλλα της βάσης είναι λογχοειδή-επιμήκη, έλλοβα ή πτεροσχιδή. Οι λοβοί οδοντωτοί, με τριγωνικά, αιχμηρά δόντια. Φύλλα του βλαστού ασχιδή, οδοντωτά.
Άνθη κίτρινα, σε ταξιανθίες αρκετά αδενώδεις, συνήθως απλές. Βράκτια ωοειδή-λογχοειδή, ολόκληρα.
Ανθίζει Μάιο - Ιούνιο.

Ετυμολογία:
Verbascum > verbascum (latin.) φλόμος > ίσως από barba < barbascum γενειάδα, από τις τρίχες στα φύλλα και τα άνθη.
boissieri > αφιερωμένο στο Ελβετό βοτανικό Μπουασιέ (Pierre Edmond Boissier 1810-1885).




Κυριακή 24 Απριλίου 2016

Ophrys heldreichii subsp. schlechteriana

Πάρνηθα 22-04-2012

H Οφρύς του Χελδράιχ υποείδος του Σχλέχτερ [Ophrys heldreichii subsp. schlechteriana (Soó 1926) Devillers Tersch. & Devillers 1994] είναι ενδημική ορχιδέα της Νότιας Ελλάδας. Αποτελεί την στεριανή παραλλαγή της νησιώτικης Ophrys heldreichii (Soó 1926) που εξαπλώνεται στην Κρήτη και τις Κυκλάδες.
Περιγράφτηκε το 1994 από την Αττική.
Βιότοπος: φρυγανότοποι, θαμνώνες, ξηρά λιβάδια.
Άνθη: τρίλοβα, σκούρα καφέ, με κιτρινωπό θυρεό.
Άνθιση: Απρίλιος - Μάιος.
Συχνή στα βουνά του Λεκανοπεδίου και στην Ανατολική Αττική.

Ετυμολογία:
Ophrys > Οφρύς (φρύδι). Δεν είναι ξεκάθαρο σε ποια
χαρακτηριστικά του γένους Ophrys αναφέρεται το όνομα ενώ υπάρχει και το ενδεχόμενο γλωσσικής παρερμηνείας.
heldreichii > αφιερωμένη στο Θεόδωρο Χελδράιχ (Theodor Henrich Hermann von Heldreich, 1822-1902), διευθυντή του Βοτανικού Κήπου Αθηνών.
schlechteriana > αφιερωμένη  στον Γερμανό ορνιθολόγο R. Schlechter (1872-1925).

Σάββατο 23 Απριλίου 2016

Cerinthe retorta

Γεράνεια 06/04/2014

Η Cerinthe retorta Sm. 1806, είναι φυτό της ΝΔ Βαλκανικής και της ΒΔ Τουρκίας, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα. Ανακαλύφθηκε από την Sibthorp στην Πελοπόννησο
Βιότοπος: εποχιακά υγρές θέσεις, βραχώδεις τοποθεσίες, ελαιώνες, χαντάκια δρόμων, σε υψόμετρα 0-900 μ.
Μονοετές φυτό με βλαστούς 15-60 εκ.
Κατώτερα φύλλα αντωοειδή-σπατουλοειδή. Τα ανώτερα ωοειδή-λογχοειδή, καρδιοειδή στην βάση.
Άνθη κίτρινα ή δίχρωμα που περιβάλλονται από βράκτια βιολετιά
Ανθίζει από τα μέσα Φεβρουαρίου.

Ετυμολογία:
Cerinthe > κηρός (κερί) + άνθος ==> από το σχήμα των ανθέων - φυτά που επισκέπτονται ιδιαίτερα οι μέλισσες = Κηρίνθη.
retortus, a, um > retorqueo αντιστρέφω, μεταστρέφω (// κάνω βόστρυχους την κόμη) ==> αναφέρεται στα άνθη που μοιάζουν με βόστρυχους.


Παρασκευή 22 Απριλίου 2016

Geranium purpureum

Ερυθρές 29/03/2016

Το Γεράνιο το πορφυρό (Geranium purpureum Vill. 1786) είναι μεσογειακό φυτό, με μεγάλη εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Συνώνυμο: [Geranium robertianum subsp. purpureum (Vill.) Nyman]
Βιότοπος: φρύγανα, διάκενα δασών, ελαιώνες, ξηρά λιβάδια, σε υψόμετρα 0-1000 μ. (1600 σε ηπειρωτική χώρα και Κρήτη).
Ανθίζει Μάρτιο Μάιο.

Ετυμολογία:
Geranium > γεράνιον, φυτό που αναφέρει ο Διοσκουρίδης - από τον καρπό του που μοιάζει «γεράνων κεφαλάς συν τοις ράμφεσιν = Γεράνιο.
purpureus, a, um > πορφύρεος, πορφυρούς = πορφυρός, από το χρώμα των ανθέων
.


Τετάρτη 20 Απριλίου 2016

Geranium lucidum

Ερυθρές 29/03/2016

Το Γεράνιο το λαμπρό (Geranium lucidum L. 1753) είναι μεσογειακό φυτό, με μεγάλη εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Ετήσιο φυτό, ύψους 10-30 εκ., συχνά με μεσαία διακλάδωση από την βάση.
Φϋλλα χωρισμένα σε 3-5 τμήματα
Βιότοπος: ασβεστολιθικές βραχώδεις τοποθεσίες, φρύγανα, φυλλοβόλοι θάμνοι, σε θέσεις ελαφρώς σκιασμένες,  σε υψόμετρα 0-1200 μ. (-1700).
Άνθη πορφυρά και πιο σπάνια λευκά
Ανθίζει από Μάρτιο μέχρι αρχές Ιουλίου.

Ετυμολογία:
Geranium > γεράνιον, φυτό που αναφέρει ο Διοσκουρίδης - από τον καρπό του που μοιάζει «γεράνων κεφαλάς συν τοις ράμφεσιν = Γεράνιο.
lucidus, a, um = στιλπνός, φωτεινός, λαμπρός.