Allium pallens

Πάστρα 07/07/2013

Το γεώφυτο Άλλιο το χλωμό (Allium pallens, L. 1762) είναι μεσογειακό φυτό, με εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα. Φύεται σε θαμνώνες, φρύγανα, ξηρά λιβάδια. Ονομάστηκε χλωμό από το χρώμα του περιανθίου του. Ανθίζει από τον Μάιο και όλο το καλοκαίρι.
Ετυμολογία:
Allium > αllium (λατιν. Πλίνιος) > άγλις, -ίθος, η κεφαλή ή σκελίδα σκόρδου (σύμφωνα με τον Ottorino Pianigiani, 1845-1926, Ιταλό δικαστή, πολιτικό και γλωσσολόγο).
pallens > palleo (latin.) ωχριώ =ωχρό, χλωμό.

Onopordum illyricum

Πάρνηθα 22/07/2012

Το Ονόπορδον το ιλλυρικό (Onopordum illyricum L. 1753) είναι μεσογειακό φυτό, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα.
Κοινή ονομασία: γαϊδουράγκαθο.
Φυτό με ισχυρό βλαστό, πολύ αγκαθωτό.
Βιότοπος: χέρσες τοποθεσίες.
Φύλλα πτερόλοβα, αγκαθωτά.
Ανθοφόρα κεφάλια μέχρι 6 εκ. με βράκτια κοντύτερα από τα ρόδινα ανθίδια.
Ανθίζει από τον Μάιο.

Ετυμολογία:
Onopordum > όνος + πορδή - υποτίθεται ότι προκαλεί εντερικές διαταρχές στα γαϊδουρια που το τρώνε = Ονόπορδον.
illyricus, a, um > Ιλλυρία, αρχαία περιοχή της Αδριατικής = ιλλυρικό.

Thymus parnassicus

Πατέρας 08/06/2013

Το θυμάρι του Παρνασσού (Thymus parnassicus, Halácsy 1894), είναι φυτό των Βαλκανίων και της Ανατολίας. Στην Ελλάδα εξαπλώνεται σε Θράκη, Ανατολική και Κεντρική Μακεδονία, Στερεά Ελλάδα και Πελοπόννησο.
Πολυετές φυτό, 5-10 εκ. με χνουδωτούς ανθοφόρους κλάδους 3-5 εκ.
Φύλλα παράνθια ωοειδή-προμήκη, 3χιλ. πλάτος. Τα άλλα γραμμοειδή, με λευκό τρίχωμα, βλεφαριδωτά 6-10 χιλ.
Βιότοπος: σε πετρώδεις θέσεις στην ορεινή και ορομεσογειακή ζώνη, σε υψόμετρα μέχρι 2200 μ.
Άνθη ρόδινα, ενίοτε λευκά, σε κεφαλοειδείς ταξιανθίες.
Ανθίζει από τον Μάιο

Ετυμολογία:
Thymus > θύμος και θύμος > θύω - από την έντονη μυρωδιά, εξ ου και θυμίαμα = θυμάρι.
parnassicus > Παρνασσός.

Stachys graeca

Πάρνηθα 31/05/2013

Ο Στάχυς ο γραικός (Stachys graeca Boiss. & Heldr. 1853) είναι ενδημικός της ηπειρωτικής Ελλάδας.
Πολυετής, φρυγανώδης πόα με βλαστό τριχωτό, όρθιο και πολύκλαδο.
Ύψους 20-80 εκατοστών. Φύλλα ωοειδή, πριονωτά, πράσινα στην πάνω επιφάνεια και γκριζοπράσινα στην κάτω.
Βιότοπος: Πετρώδεις θέσεις, χέρσοι βοσκότοποι, ελαιώνες.
Άνθη: Στεφάνη ροζ με πυκνό λευκό τρίχωμα, το κάτω χείλος λευκό με ροζ κηλίδες.
Άνθιση: Απρίλιος - Ιούνιος.
Εξάπλωση στην Αττική: Πάρνηθα, Γεράνεια, Πατέρας Κιθαιρώνας, Πάστρα, Πεντέλη...

Ετυμολογία:
Stachys > στάχυς (από την διάταξη των ανθέων)
graeca > Graecia (το όνομα της Ελλάδας στα λατινικά) = γραική.

Picnomon acarna

Πάρνηθα 22/07/2012

Η Picnomon acarna (L.) Cass. 1826, είναι παλαιογεωγραφικό φυτό, με ευρεία εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Ετήσιο φυτό, 10-50 εκ., διακλαδισμένο, με αραχνώδεις τρίχες
Φύλλα λογχοειδή με ισχυρά κίτρινα αγκάθια.
Βιότοπος: άγονες και πετρώδεις πλαγιές, ξηρά λιβάδια, χέρσα χωράφια, άκρες δρόμων, σε υψόμετρα 0-600 (-1100) μ.
Ανθοφόρα κεφάλια με ρόδινα ανθίδια, περιβαλλόμενα από μακρύτερα αγκαθωτά φύλλα.
Ανθίζει Ιούλιο - Σεπτέμβριο.

Ετυμολογία:
Picnomon > πυκνός + νομός, αρχαία λέξη για τον βοσκότοπο ==> πυκνός στα βοσκοτόπια.
acarna > άκορνα ή άκαρνα, ακανθώδες φυτό που αναφέρει ο Θεόφραστος.

Scabiosa webbiana

Πατέρας 16/05/2013

Η Scabiosa webbiana D.Don 1823 είναι φυτό της Ανατολικής Μεσογείου και της ΝΔ Ασίας, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα εκτός Κρήτης και νησιών.
Η περιγραφή του είδους βασίζεται σε λίγα δείγματα από την Θάσο. Μοιάζει πολύ με την Scabiosa ochroleuca.
Συνώνυμο: Scabiosa ochroleuca var. webbiana (D. Don) Boiss.
Βιότοπος: βραχώδεις θέσεις σε χορτολίβαδα, διάκενα κωνοφόρων δασών, σε υψόμετρα (100-) 300-2000 μ.
Πολυετές φυτό με ημιξυλώδη βάση, ύψους 30-70 εκ.
Κατώτερα φύλλα λυροειδή, πυκνά, με εριώδες τρίχωμα.
Ανώτερα φύλλα σχισμένα σε γραμμικά τμήματα.
Στεφάνη με χρώμα λευκό-κρεμ. Κάλυκας 2-3 φορές μεγαλύτερος από την στεφάνη με χρώμα σκούρο πορφυρό.
Ανθίζει Μάιο - Σεπτέμβριο.

Ετυμολογία:
Scabiosa > scábies ψώρα - επειδή στην αρχαιότητα χρησιμοποιήθηκε ως φάρμακο για την ψώρα = Σκαμπιόζα.
webbianus, a, um > αφιερωμένη στο Άγγλο βοτανικό P.B. Webb (1793-1854), μελετητή της χλωρίδας της Ιβηρικής χερσονήσου.

Cirsium heldreichii subsp. euboicum

Πάρνηθα 22/07/2012

Lotus edulis

Λίμνη Ηραίου Περαχώρας - Λουτράκι 27/02/2016

Ο Lotus edulis L. 1753  είναι μεσογειακό φυτό, με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα.
Ετήσια πόα με ύψος έως 50 εκ.
Βιότοπος: φρύγανα, πρανή δρόμων, παραλιακές θέσεις σε υψόμετρα 0-300 (800) μ.
Φύλλα σύνθετα με φυλλάρια αντίστροφα ωοειδή έως αντίστροφα ωοειδή-προμήκη.
Ταξιανθία κεφάλιο με 1-2 άνθη. Λοβοί κάλυκα σχεδόν ισομήκεις, μεγαλύτεροι από τον σωλήνα του κάλυκα. Στεφάνη 10-16 χιλ., κίτρινη.
Ανθίζει από τα τέλη Μαρτίου.

Ετυμολογία:
Lotus = λατινική ονομασία ενός είδους τριφυλλιού που αναφέρεται από τον Βιργίλιο.
edulis > édo τρώγω = βρώσιμος.

Legousia speculum-veneris

Πατέρας 01/05/2014

Η Legousia speculum-veneris [ (L.) Chaix 1786) είναι ευρωμεσογειακό φυτό με ευρεία εξάπλωση στην Ελλάδα.

Βιότοπος: λιβάδια, διάκενα δασών, δρόμοι σε υψόμετρα 0-1200 μ.

Ετήσιο φυτό με στέλεχος απλό ή διακλαδισμένο από την βάση, ύψους 10-30 εκ. Άνθη ιώδη-μοβ με ανοιχτόχρωμο κέντρο.

Άνθιση: Απρίλιος - Ιούνιος.

Ετυμολογία:

Legousia < αφιερωμένο στον Benigne Le Gouz de Gerland (1695-1774) Γάλλο ακαδημαϊκό ο οποίος ίδρυσε τον βοτανικό κήπο της Ντιζόν.

speculum-veneris < speculum καθρέφτης + Venus (γεν Veneris) Αφροδίτη = καθρέφτης της Αφορδίτης.

Ajuga orientalis

Πάρνηθα 11/04/2008

Η Ajuga orientalis, L. 1753, είναι μεσογειακό φυτό, με εξάπλωση σε όλη την Ελλάδα.
Πολυετές φυτό, χνουδωτό, με όρθιους χνουδωτούς βλαστούς ύψους 10-30 εκ.
Φύλλα εκατέρωθεν του βλαστού, ελειπτικά, με ρηχούς λοβούς.
Βιότοπος: μακκία βλάστηση, ελαιώνες, λιβάδια, διάκενα δασών, άκρες δρόμων, σε υψόμετρα 0-1100 (2200) μ.
Στεφάνη 12-20 χιλ, μπλε.
Ανθίζει από τον Μάρτιο έως τις αρχές Ιουνίου.

Ετυμολογία:
Ajuga > στερητικό πρόθεμα -α + jugum ζυγός - για να δείξει πιθανώς την απουσία του άνω χείλους της στεφάνης =  Άζυγος (;).
orientalis > oriens (ανατολή) = ανατολικός, ανατολίτικος.