ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΜΠΛΟΚ

Κυριακή, 2 Νοεμβρίου 2008

Βόλτα στο Πάνειον της Κερατέας

Crocus cartwrightianus 02_11_2008

Το Πάνειον ένα ξεροβούνι πάνω από την Κερατέα. Για την ακρίβεια έχει καταντήσει ξεροβούνι από την υπερβόσκιση, τις πυρκαγιές και τις καταπατήσεις. Μια σημερινή βόλτα έδειξε ότι η φύση στο Πάνειον αντιστέκεται με τους φρυγανότοπους και τα αγριολούλουδα, μερικά από τα οποία είναι ενδημικά της Ελλάδας. Ένα τέτοιο ενδημικό φυτό της Αττικής και των Κυκλάδων είναι ο κρόκος του Καρτράιτ (Crocus cartwrightianus). Ακολουθούν μερικές ακόμα σημερινές εικόνες...


Crocus cartwrightianus 02_11_2008

Colchicum cupanii

Crocus cancellatus ssp mazziaricus - κρόκος ο εσχαρωτός

Πέμπτη, 30 Οκτωβρίου 2008

Ophrys leptomera

Πεντέλη 28/04/2008 mount Pentelikon

Όψιμη οφρύς (ορχιδέα) που την βρίσκουμε και στην Εύβοια, με κίτρινα χρώματα στο χείλος και μεγάλους πλαϊνούς λοβούς.


Σάββατο, 18 Οκτωβρίου 2008

Cirsium creticum

Δεκέλεια - Τατόι 12/10/2008 Πάρνηθα

Το κίρσιο το κρητικό είναι ένα ακανθώδες φυτό, με ύψος περίπου δύο μέτρα. Βγαίνει σε τοποθεσίες που κρατάνε υγρασία. Ανθίζει από τον Απρίλιο μέχρι τα τέλη Αυγούστου. Σε σκιερές, υγρές θέσεις συνεχίζει να ανθίζει και τον Οκτώβριο, όπως τα φυτά των φωτογραφιών.

Δευτέρα, 13 Οκτωβρίου 2008

Rubus sanctus βάτος ο ιερός - βατομουριά

Πάρνηθα 12_10_2008 Τατόι

Ο Ρούβος ο ιερός (βάτος) είναι πολυετής, αγκαθωτός, αναρριχητικός και διακλαδισμένος θάμνος. Τα άνθη του είναι συνήθως ρόδινα και μικρά μέχρι 2 εκατοστά. Οι καρποί του είναι τα βατόμουρα. Υποτίθεται ότι πρόκειται για τον καιόμενο θάμνο της Παλαιάς Διαθήκης, γι' αυτό και ονομάστηκε ιερός. Άνθηση καλοκαιρινή που διαρκεί μέχρι τον Οκτώβριο.

Σάββατο, 11 Οκτωβρίου 2008

Narcissus serotinus Νάρκισσος ο όψιμος

Σούνιο 11/10/2008 Sounion

Ο φθινοπωρινός νάρκισσος (Narcissus serotimus - νάρκισσος ο όψιμος) είναι μικρό βολβόριζο φυτό, του οποίου τα αρωματικά άνθη δεν ξεπερνούν τα 3 εκατοστά. Προτιμά πετρώδεις περιοχές και θαμνότοπους. Είναι φυτό της νότιας Ελλάδας και των νησιών. Ανθίζει από τα τέλη Σεπτεμβρίου μέχρι τον Νοέμβριο.

Παρασκευή, 3 Οκτωβρίου 2008

Sternbergia sicula Στερνμπέργκια η σικελική

Υμηττός 03/10/2008 Hymittos

Η Sternbergia sicula (Στερνμπέργκια η σικελική) είναι ένα μικρό κίτρινο κρινάκι. Ευδοκιμεί στη νότια Ελλάδα, από την Στερεά και τα νησιά μέχρι την Κρήτη. Ανάλογα τα μέρη, ονομάζεται κρινάκι, κίτρινο κρινάκι, λαλές, αγριολαλές και αγριόκρινος. Μοιάζει με τους κρόκους αλλά ξεχωρίζει από αυτούς γιατί δεν έχει στίγματα (σαφράν).

Είναι πολυετής, βολβόριζη πόα με φύλλα λογχοειδή, στενόμακρα, ανεπτυγμένα κατά την άνθηση. Ανθίζει το φθινόπωρο. Άνθη κίτρινα, με 6 λογχοειδή τέπαλα μήκους μέχρι 6 εκατοστά. Στην βάση τους έχουν μία μεμβρανώδη σπάθη.


Φυτρώνει σε πετρώδεις τοποθεσίες. Συχνά καλλιεργείται σαν καλλωπιστικό. Η Sternbergia lutea (κίτρινη) είναι παρόμοι φυτό, με μεγαλύτερα άνθη, φύλλα που δεν έχουν μεσαία γράμμωση και βλάστηση σε λιγότερο πετρώδη εδάφη και ελαιώνες.

Πάνειο 18/10/2009 mt. Panion

Λόφος Στρέφη - Εξάρχεια, 12/10/2007

Τουρκοβούνια - κορυφή, 25/10/2007


Δευτέρα, 15 Σεπτεμβρίου 2008

Colchicum bivonae - κολχικό

Πάρνηθα, 13/09/2008 Parnis

Τα κολχικά είναι τα πρώτα φθινοπωρινά λουλούδια που ανθίζουν από τις πρώτες μέρες του Σεπτεμβρίου.Eίναι δηλητηριώδη φυτά. Όλα τα μέρη τους περιέχουν την κολχικίνη, που είναι δραστικό δηλητήριο. Με ένα τέτοιο δηλητήριο υποτίθεται ότι η Μήδεια σκότωσε τα παιδιά της στην Κολχίδα και γι' αυτό τα φυτά ονομάστηκαν κολχικά. Στην Ελλάδα υπάρχουν πάνω από 20 είδη που ανθίζουν σε όλη την διάρκεια του φθινοπώρου. Το Colchicum bivonae είναι ένα από τα μεγαλύτερα κολχικά. Το ύψος του φτάνει και τα 30 εκατοστά. Έχει ρομβοειδή σχέδια και λιλά χρώμα. Τα τέπαλά του παίρνουν την μορφή κυπέλου. Αυτά τα χαρακτηριστικά το κάνουν να διακρίνεται εύκολα. Ανθίζει από τις αρχές Σεπτεμβρίου μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου στην ορεινή ζώνη. Στην Πάρνηθα ανθίζει στα ψηλά σε μία ευρεία ζώνη από την Αγία Τριάδα μέχρι την Μόλα.

Πάρνηθα, 13/09/2008 Παλιοχώρι

Πάρνηθα 05/09/2009 Parnis

Πέμπτη, 11 Σεπτεμβρίου 2008

Τα πρώτα λουλούδια του φθινοπώρου

Colchicum bivonae, Πάρνηθα, 05/09/2009

Οι περισσότεροι πιστεύουμε (και το έχουμε μάθει στο σχολείο) ότι το φθινόπωρο έχει σχέση με κιτρινισμένα φύλλα και την νάρκωση της φύσης. Η πραγματικότητα είναι πολύ διαφορετική. Το φθινόπωρο ανθίζει ένα πλήθος λουλουδιών. Από αργά τον Αύγουστο αρχίζουν να βγαίνουν μέσα από την ξερή γη στα μέσα υψόμετρα τα πρώτα κυκλάμινα, όπως αυτά των φωτογραφιών (κάτω). Από τις αρχές Σεπτεμβρίου αρχίζουν να ξεπετάγονται τα κολχικά, όπως αυτό της φωτογραφίας (πάνω). Μετά τις πρώτες βροχές, αρχίζει η εποχή των κρόκων. Η συνέχεια τις επόμενες μέρες στην φύση αναμένεται ενδιαφέρουσα...

Κυκλάμινο στο Κατσιμίδι (Πάρνηθα) 04/09/2008

Κυκλάμινο στην κορυφή της Πάρνηθας 26/08/2008

 Colchicum lingulatum Πάρνηθα 03/09/2009
.

Τετάρτη, 3 Σεπτεμβρίου 2008

Ophrys ferrum - equinum

Ποικιλόμορφη καθώς είναι η πεταλοειδής ή πεταλόμορφη ορχιδέα (Ophrys ferrum - equinum) δημιουργεί πολλές φορές σύγχυση στην αναγνώριση ης. Ένα δείγμα της ποικιλομορφίας που παρουσιάσει στην Αττική φαίνεται στο φωτογραφικό κολάζ πιο πάνω.Τη συναντάμε στην κεντρική, νότια και παραλιακή Ελλάδα. Παραδόξως δεν έχει βρθεί στην Κρήτη και την Κεφαλονιά. Ανθίζει από τον Μάρτιο.

Τα άνθη της καθαρής μορφής της Ophrys ferrum - equinum έχουν χρώμα καφεκόκκινο και ο θυρεός τους έχει σχήμα πετάλου ή δύο σταγόνων σε γαλάζιο-ελεκτρίκ χρώμα. Έχει ευρεία κατανομή στην Αττική, όπως φαίνεται και στον παρακάτω χάρτη με θέσεις που έχω φωτογραφίσει την ορχιδέα αυτή.

Σάββατο, 2 Αυγούστου 2008

Μερέντα: Το δάσος πριν καεί

Την ώρα που ανεβαίνει αυτό το ποστ, η πυρκαγιά στην Μερέντα βρίσκεται σε εξέλιξη. Η φωτιά ξεκίνησε από τα «λατομεία Σταύρου», για τα οποία έχει γράψει πολλά αποκαλυπτικά η «Καθημερινή» και έχει προβάλει ο «Σκάϊ». Οι φωτογραφίες που ακολουθούν έγιναν τη φετινή άνοιξη στην κορφή του βουνού.


Η θέα στον Ευβοϊκό από την κορφή

Ένα λιβάδι με ανεμώνες

Ανεμώνες και νεραγκούλες

Ορχιδέα σφηκόμορφη

Ορχιδέα κερασφόρος

Ορχιδέα πεταλοειδής

φριτιλάρια

Ορχιδέα τετράστικτη

Κυριακή, 27 Ιουλίου 2008

Lilium chalcedonicum

26/07/2008

Το λείριο το χαλκηδονικό (Lilium chalcedonicum) είναι σχεδόν αποκλειστικά ελληνικό είδος. Ευδοκιμεί σε μια ευρεία περιοχή, από την Πελοπόννησο μέχρι τη Βόρεια Ελλάδα και τη νότια Αλβανία. Υπάρχει και στην Αττική, σε τρεις τοποθεσίες της Πάρνηθας. Ανθίζει το καλοκαίρι. Προτιμά τις ορεινές δασώδεις περιοχές. Έχει μέχρι 7 άνθη με βαριά μυρωδιά και κόκκινο χρώμα, γι’ αυτό και λέγεται «κόκκινος κρίνος». Ονομάζεται και «τουρκοπούλα». Πιθανώς πρόκειται για το αρχαίο «κρίνον το πορφυρούν», που αναφέρει ο Θεόφραστος. Καλλιεργείται ως καλλωπιστικό, κυρίως η στικτή ποικιλία του (maculatum). Μια παραλλαγή του είναι το Λίλιο του Χελδράϊχ (Lilium heldrechii).
.

Σάββατο, 10 Μαΐου 2008

Iris germanica από το Δήλεσι

Δήλεσι 30/04/2008

Πολυετές φυτό με ισχυρό βλαστό που φτάνει το 1 μέτρο. Άνθη μεγάλα, μέχρι 10εκ., κυανά-ιώδη με κίτρινες ραβδώσεις στο κέντρο σε λευκό φόντο. Ανθίζει σε αγρούς και ελαιώνες από τα μέσα Μαρτίου.

Δήλεσι, 30/04/2008

Κυριακή, 13 Απριλίου 2008

Aubrieta deltoidea

Πάρνηθα - Parnis, 08/04/2008

Η αγριοβιολέτα «Ωμπριέτα η δελτοειδής» ανήκει στην οικογένεια των ΣΤΑΥΡΑΝΘΩΝ ή ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΩΝ (CRUCIFERAE) και είναι από τα πιο όμορφα λουλούδια της ορεινής ζώνης. Ανθίζει από τα τέλη Μαρτίου σε βραχώδεις τοποθεσίες και σε σχισμές βράχων. Τα ιώδη άνθη της σχηματίζουν πυκνές συστάδες. Θεωρείται σχετικά σπάνιο φυτό με φθίνουσα παρουσία. Καλλιεργείται σαν καλλωπιστικό, κυρίως για βραχόκηπους.

Υμηττός - Hymittos, 22/03/2008

Πέμπτη, 3 Απριλίου 2008

Fritillaria graeca - Φριτιλάρια η ελληνική

Υμηττός - Hymettos
22/03/2008

Φυτό που συγγενεύει με τις τουλίπες. Φύλλα λογχοειδή, γλαυκοπράσινα. Άνθη καφεκκόκκινα με πρασινοκίτρινες γραμμώσεις, κωδωνοειδή, που βλέπουν προς τα κάτω. Σε βραχώδεις τοποθεσίες, φρύγανα και δάση κωνοφόρων. Ανθίζει από τον Απρίλιο. Ενδημική της Ελλάδας (Ήπειρος, Θεσσαλία, Στερεά, Πελοπόννησος, Κρήτη). Συγγενική και ενδημική σε Αττική - Εύβοια είναι η μαύρη φριτιλάρια.

Σάββατο, 29 Μαρτίου 2008

Matthiola sinuata - άγρια βιολέτα

Σούνιο - Sounion
14/03/2008

Η αγριοβιολέτα «Ματθιόλα η κολπωτή» (Matthiola sinuata) ανήκει στην οικογένεια των ΣΤΑΥΡΑΝΘΩΝ ή ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΩΝ (CRUCIFERAE). Είναι φυτό διετές, με φύλλα πτεροσχιδή και χείλη στραμμένα προς τα πάνω (κολπωτά), εξ ού και τ' όνομα του είδους. Άνθη μεγάλα μέχρι 2,5εκ., εύοσμα με χρώμα κυανώδες (βιολετί). Προτιμά βραχώδεις πλαγιές κοντά στην θάλασσα, όπως τα φυτά των φωτογραφιών κοντά στο Σούνιο. Καλλιεργείται και σαν καλλωπιστικό. Ανθίζει από τον Μάρτιο.

Σούνιο - Sounion
14/03/2008

Τρίτη, 25 Μαρτίου 2008

Orchis pauciflora

Πάρνηθα - Parnis24/03/2008


Η ορχιδέα η ολιγανθής (Orchis pauciflora) είναι μικρό φυτό. Έχει άνθη λευκοκίτρινα με σκουροκόκκινες κηλίδες. Ανθίζει από τον Μάρτιο σε φρυγανότοπους και γενικά σε πετρώδεις τοποθεσίες.

Παρασκευή, 21 Μαρτίου 2008

Ferula communis - νάρθηκας, άρτηκας

Σούνιο 14/03/2008 Sounion

Ο νάρθηκας (άρτηκας στα νησιά) διατηρεί το αρχαίο του όνομα από τον λαό, ενάντια στην επιστημονική του ονομασία (Φερούλα η κοινή - Ferula communis) που είναι κρύα και πλαδαρή. Το φυτό είναι στενά συνδεδεμένο με τις αρχαίες μας παραδόσεις.

Οι ξεροί βλαστοί του νάρθηκα είναι πανάλαφροι αλλά πολύ ανθεκτικοί. Με αυτούς έφτιαχναν μέχρι πρόσφατα αυτοσχέδια καθίσματα (σκαμνιά, κλπ). Το σαρκώδες περιεχόμενο των βλαστών του καίγεται πολύ αργά, γι' αυτό από την αρχαιότητα χρησιμοποιούσαν τους βλαστούς του άρτηκα για να διατηρούν και να μεταφέρουν την φωτιά. Στην αρχαιότητα έφτιαχναν πυρσούς από νάρθηκα. Τέτοιους πυρσούς εμφανίζονται στις αγγειογραφίες να κρατούν οι μαινάδες στις γιορτές για τον Διόνυσο. Σύμφωνα με τις αρχαίες παραδόσεις, ο Προμηθέας έφερε την φωτιά στους ανθρώπους μέσα σε βλαστούς από νάρθηκα.

Ο νάρθηκας ανήκει στην ίδια οικογένεια (Σκιαδανθή) με το καρότο. Είναι πολυετές φυτό. Τον χειμώνα αναπτύσσεται στην βάση των ξερών βλαστών του ένα είδος πολύ νόστιμων μανιταριών, οι «αρτηκίτες», που πολλές φορές παίρνουν μεγάλες διαστάσεις. Συνήθως φυτρώνει σε χωράφια, πλαγιές και άκρες δρόμων. Φέτος οι καιρικές συνθήκες έχουν ευνοήσει πολύ τους άρτηκες στην Αττική, που εμφανίζονται σε μεγάλους πληθυσμούς στις ακτές. Στα Λεγραινά (φωτογραφία πάνω) έχουν σχηματίσει πραγματικό δάσος. Ακολουθεί μια περιήγηση στις ακτές της Αττικής.

Ένας άρτηκας έχει φυτρώσει πάνω στον παραλιακό δρόμο του Σουνίου στην παραλία Καλυβίων

Μια συστάδα από άρτηκες στο Πόρτο Ράφτη (15/03/2008)

Μια πλαγιά κατάφυτη με άρτηκες, λίγο μετά την Ανάβυσσο

Άρτηκες κρεμασμένοι πάνω από την θάλασσα στην ακτή μετά την Ανάβυσσο...